Konferencja Naukowa pt. „Barwa w językach i kulturach świata” w Pobierowie
W dniach 7–9 maja br. w Pobierowie odbyła się Międzynarodowa Konferencja Naukowa pt. „Barwa w językach i kulturach świata”, gromadząca badaczy z Polski i zagranicy. Konferencja została objęta patronatem honorowym JM Rektora Uniwersytetu Szczecińskiego prof. dr hab. Waldemara Tarczyńskiego. Współorganizatorami konferencji są naukowcy – filolodzy z Uniwersytetu w Zagrzebiu.
W konferencji uczestniczyli profesorowie różnych specjalności filologicznych: slawiści, germaniści, romaniści, hispaniści, poloniści z różnych uniwersytetów polskich: jagiellońskiego, Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej z Krakowa, Uniwersytetu Wrocławskiego, Lubelskiego, Rzeszowskiego, Uniwersytetu w Olsztynie, Zielonej Górze oraz z Uniwersytetu w Greifswaldzie, Granadzie i nawet Lwowie.
W przeddzień konferencji w Rektoracie Uniwersytetu Szczecińskiego odbyło się spotkanie z zagranicznymi partnerami konferencji z Chorwacji. Inicjatywa zorganizowania tak ważnego naukowego przedsięwzięcia należy do prof. dr hab. Ewie Komorowskiej – pełnomocniczki JM Rektora US ds. kontaktów z Europą Wschodnia, Azją Środkową i Kaukazem.
Konferencję otwarto 7 maja sesją plenarną. W otwarciu wziął udział Dziekan Wydziału Humanistycznego dr hab. Krzysztof Nerlicki, prof. US. Podczas pierwszej części zaprezentowano referaty poświęcone m.in. funkcjonowaniu barw we frazeologii rosyjskiej i niemieckiej, zapożyczeniach angielskich w języku polskim oraz roli koloru we współczesnej polszczyźnie. Już pierwsze wystąpienia ukazały różnorodność podejść badawczych oraz bogactwo semantyczne i kulturowe kategorii barwy. W kolejnych panelach uczestnicy analizowali językowy obraz świata w ujęciu kontrastywnym (polsko-niemieckim), znaczenie kolorów we frazeologizmach oraz problem tłumaczenia struktur zawierających komponent barwy. Dyskusje podkreślały rolę koloru jako nośnika znaczeń kulturowych oraz elementu organizującego percepcję rzeczywistości.
Drugi dzień konferencji skoncentrowany był na związkach barwy z kulturą, społeczeństwem i mediami. W referatach poruszano kwestie etniczno-kulturowej specyfiki nazw kolorów, ich funkcjonowania w przestrzeni internetowej (np. w memach) oraz obecności w literaturze i poezji. Szczególnie interesujące okazały się analizy dotyczące trudności w zapisie nazw barw w twórczości literackiej.
Istotnym elementem obrad były również wystąpienia o charakterze interdyscyplinarnym, łączące językoznawstwo z antropologią i kulturoznawstwem. Przykładem była analiza znaczenia czerwieni i czerni w ukraińskim obrazie świata, a także referaty dotyczące symboliki barw w magii słowiańskiej, hafcie kaszubskim czy komunikacji morskiej. Tak szerokie spektrum tematów potwierdziło, że barwa stanowi uniwersalny i zarazem kulturowo zróżnicowany kod znaczeń.
Konferencja była niezwykła pod wieloma względami. Uczestniczyli w niej bowiem najwybitniejszych współcześnie profesorowie – językoznawcy i kulturoznawcy z Polski i z zagranicy. Całość zaś konferencji przebiegała w nadzwyczaj serdecznej atmosferze, pełnej wzajemnego ciepła i zrozumienia. Wszyscy z uczestników spotkania przejawili chęć przyjazdu do Uniwersytetu Szczecińskiego, by kontynuować rozważania o barwie za rok w kolejnej cyklicznej konferencji, która odbędzie się maju 2027 roku w magicznym miejscu nad Bałtykiem w Pobierowie – podsumowała prof. Ewa Komorowska w imieniu organizatorów.
Konferencja „Barwa w językach i kulturach świata” pokazała, że kolor jest nie tylko kategorią percepcyjną, ale także istotnym narzędziem interpretacji rzeczywistości, zakorzenionym w języku i kulturze. Wymiana doświadczeń między badaczami z różnych ośrodków naukowych pozwoliła na pogłębienie refleksji nad funkcjami barwy w komunikacji oraz jej znaczeniem w kształtowaniu tożsamości kulturowej.
Jak komentuje jedna z prelegentek konferencji, wieloletnia wykładowczyni języków słowiańskich i tłumacz przysięgły, mgr Danuta Jarczak:
Konferencja jest cudowną przestrzenią dla wymiany wiedzą i doświadczeniami. To wspaniała okazja dla poznania nowych ludzi, reprezentujących różne dyscypliny humanistyczne: językoznawstwo, kulturoznawstwo, literaturoznawstwo oraz medioznawstwo. Wydarzenie stanowiło przestrzeń do interdyscyplinarnej refleksji nad znaczeniem kolorów w języku i kulturze. Jestem niezmiernie wdzięczna organizatorom, a zwłaszcza pani prof. Ewie Komorowskiej.
Na zakończenie konferencji zostały przeprowadzone warsztaty. Wydarzenie w Pobierowie potwierdziło również rosnące znaczenie badań interdyscyplinarnych, które łączą tradycyjne podejścia humanistyczne z analizą współczesnych zjawisk medialnych i społecznych.
