Menu
radio-player2
2023_Facebook_icon
YouTube_full-color_icon_(2017)
iconmonstr-instagram-11

Yeast TardigradeGene: polskie drożdże z genem niesporczaka startują na Międzynarodową Stację Kosmiczną

|
Carmen Siekierzycka (praktykantka NiUS Radia)
6

Czy drożdże z genem niesporczaka przetrwają w kosmosie? Uniwersytet Szczeciński i partnerzy sprawdzają to w warunkach mikrograwitacji. Eksperyment Yeast TardigradeGene, realizowany na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, może otworzyć drogę do biofabryk przyszłości.

To nie tylko kosmiczna misja, ale także warsztat biotechnologa jutra – szansa, by zaprojektować żywe systemy, które przetrwają tam, gdzie kończy się grawitacja, a tlen staje się dobrem luksusowym.

W sobotę, 28 czerwca 2025 roku o godz. 11:25 CEST, na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej rozpoczęła się hodowla zmodyfikowanych drożdży w ramach eksperymentu Yeast TardigradeGene. Za realizację projektu odpowiada konsorcjum trzech uczelni: Uniwersytet Szczeciński (koordynator), Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz Uniwersytet Śląski w Katowicach.

Eksperyment opiera się na badaniu drożdży Saccharomyces cerevisiae, wzbogaconych o gen AOX z niesporczaka – mikroskopijnego organizmu znanego z ekstremalnej odporności. Białko to, obecne w mitochondriach, może pomóc komórkom przetrwać w trudnych warunkach promieniowania i mikrograwitacji.

Celem misji jest ocena przeżywalności zmodyfikowanych drożdży w przestrzeni kosmicznej oraz ich potencjalnej przydatności jako biofabryk – np. do produkcji żywności, biopaliw lub leków dla załogowych misji na Marsa i Księżyc.

Na ISS trafiło 40 fiolek z drożdżami, schłodzonych do 4 °C, aby zachować ich żywotność i zsynchronizować moment aktywacji eksperymentu z odpowiednimi warunkami.

Nad przebiegiem badań czuwa dr inż. Sławosz Uznański‑Wiśniewski, który przez dwa tygodnie będzie monitorował temperaturę, promieniowanie i czas ekspozycji. Następnie próbki zostaną zabezpieczone i wrócą na Ziemię.

Po zakończeniu misji naukowcy przeanalizują:

  • przeżywalność drożdży (w porównaniu z grupą kontrolną),

  • funkcje mitochondriów i ultrastrukturę komórek,

  • aktywację autofagii (oczyszczania komórkowego),

  • obecność oznak wczesnej śmierci komórkowej.

Studenci – jeśli chcecie projektować biofabryki na Marsie, księżycowe bazy i systemy życia w mikrograwitacji – to wasze pole do działania!